Droogte

Na een lange droge periode is in enkele peilgebieden voor het eerst in lange tijd een lichte stijging van het waterpeil zichtbaar. Toch blijft de situatie droog. Op sommige locaties staan de waterpeilen nog altijd meer dan 80 centimeter onder het streefpeil. De afgelopen weken trokken verspreid over Zeeland regelmatig buien over. Door de lagere temperaturen en het kleinere aantal zonuren is ook de verdamping afgenomen. Dat zorgt op sommige plekken voor voorzichtig herstel van de waterpeilen.

Tekort nog lang niet aangevuld

Toch is meer neerslag nodig om de tekorten in bodem en watersysteem aan te vullen. Het neerslagtekort in Zeeland ligt momenteel tussen de 330 en 400 millimeter.

Een enkele regenachtige dag of lokale bui is daarom niet genoeg. Voor herstel is een langere periode met gelijkmatige neerslag nodig. Rustige regen geeft de bodem de tijd om water op te nemen en het grondwater aan te vullen.

Water vasthouden

Zeeland is voor zoet water grotendeels afhankelijk van regen. Daarom houden we als waterschap water waar mogelijk zo lang mogelijk vast in sloten en andere watergangen. Het onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater blijft voorlopig van kracht. Er mag dus nog steeds geen water uit sloten en andere oppervlaktewateren worden gehaald in de gebieden waar het verbod geldt. 

Kans op meer regen

Volgens het KNMI kan de warme Noordzee later dit najaar zorgen voor meer neerslag. Of Zeeland daarvan profiteert, hangt vooral af van de windrichting. Bij wind vanaf zee kan meer vochtige lucht worden aangevoerd, maar zekerheid over extra regen is er niet.

In het afgelopen weekend is er plaatselijk tussen de 3 en 14 mm neerslag gevallen in Zeeland. Hoewel elke hoeveelheid regen welkom is, is dit voor de huidige situatie slechts een druppel op een gloeiende plaat. Ook de neerslagverwachtingen voor de komende dagen binnen ons beheergebied zijn onzeker.

De genomen maatregelen, zoals het instellen van onttrekkingsverboden uit oppervlaktewater in delen van Zeeland, zijn voornamelijk gebaseerd op de sterk uitgezakte waterpeilen. Op dit moment hebben we te maken met gebieden waar het waterpeil tot 85 centimeter onder het gewenste streefpeil ligt. De buien die momenteel worden voorspeld, zijn dan ook onvoldoende om deze watergangen weer op het gewenste niveau te brengen.

De maatregelen worden naar verwachting pas opgeheven wanneer de betreffende gebieden weer hun streefpeil hebben bereikt. Daarvoor is naar schatting minimaal 150 mm neerslag nodig, maar dit is sterk afhankelijk van het gebied. Daarbij speelt ook mee dat er nog veel landbouwgewassen op het land staan, die nog vocht onttrekken uit de bodem.

Door de aanhoudende droogte verslechtert op sommige plekken de waterkwaliteit. Hogere watertemperaturen en lagere zuurstofgehaltes kunnen gevolgen hebben voor planten en dieren in en rond het water. Daardoor kan ook vissterfte optreden. De eerste melding hiervan hebben we ontvangen in de Spuiboezem bij Bath.

Vanwege de huidige omstandigheden bestaat de kans dat er de komende periode op meer locaties vissterfte wordt gemeld. We houden de situatie in de gaten en nemen waar nodig maatregelen. Heeft u vragen over vissterfte of wilt u weten wat het waterschap doet? Kijk dan op de pagina Veelgestelde vragen over vissterfte.

Door de aanhoudende droogte is vanaf donderdag 30 juli 2026 een verbod op het onttrekken van oppervlaktewater uit sloten, kreken en andere waterlopen ingesteld. De waterpeilen zijn op veel plekken onder het vastgestelde zomerpeil gezakt. Om verdere schade aan natuur, bodem en waterkwaliteit te beperken, willen we het beschikbare water zoveel mogelijk vasthouden. Het verbod geldt voor vrijwel heel Zeeland. Op de kaart is te zien welke gebieden zijn uitgezonderd vanwege de aanvoer van zoet water. Het waterschap houdt de situatie nauwlettend in de gaten.

Speciale aandacht bij de aanvoer van water uit het Volkerak-Zoommeer 

Bij de huidige weersomstandigheden met weinig neerslag en hogere temperaturen neemt de kans op blauwalg toe. Hierdoor kan de kwaliteit van het oppervlaktewater in Zeeland tijdelijk verslechteren. We adviseren om ogen en neus te gebruiken wanneer u wilt zwemmen, vissen of uw hond uitlaat in de buurt van water. Speciale aandacht vragen we van mensen die water uit het Volkerak-Zoommeer onttrekken.  

In de gebieden waar zoet water uit het Volkerark-Zoommeer wordt ingelaten (Tholen en Sint Philipsland, Reigerbergsche Polder en de Eerste Bathpolder bij Rilland) vragen we gebruikers van dit water extra alert te zijn. Ook het water dat via het Volkerak-Zoommeer wordt ingelaten en door het watersysteem gespoeld wordt, kan blauwalg bevatten. Deze bacterie kan risico’s opleveren voor mens, dier en gewas.  

Verantwoordelijkheid  

Als onttrekker van dit oppervlaktewater willen we u eraan herinneren dat u zelf verantwoordelijk bent voor het controleren van de waterkwaliteit, afgestemd op het doel waarvoor u het water gebruikt. Dit geldt gedurende het hele jaar, maar is in perioden waarin blauwalg zich kan ontwikkelen, zoals nu, extra van belang. 

Aanwezigheid van blauwalg is zeer afhankelijk van omstandigheden en kan per dag verschillen. Daarom is het lastig om specifieke locaties aan te geven. Juist door zelf alert te zijn, helpt u mee om mogelijke gezondheidsrisico’s te voorkomen en schade aan vee of gewassen te beperken. 

Door het aanhoudend droge weer dalen de waterpeilen in vrijwel alle gebieden van Zeeland. Het neerslagtekort neemt verder toe en in veel gebieden kan het zomerpeil niet meer worden gehandhaafd. Daarom mag er op de meeste locaties geen water meer onttrokken worden uit sloten en watergangen. Dit geldt ook voor mensen die in het bezit zijn van een vergunning. Kwetsbare gebieden, zoals de veengebieden, krijgen voorrang bij de beschikbare watervoorraad. Dit gebeurt volgens landelijke afspraken voor de verdeling van water tijdens droge perioden.

Water in beweging houden

Om de waterkwaliteit op peil te houden, zijn op verschillende plekken stuwen tijdelijk verlaagd. Hierdoor worden watergangen met elkaar verbonden en blijft het water beter in beweging.

Blijvend droog

De verwachting is dat de droogte de komende periode aanhoudt. Omdat er weinig neerslag wordt verwacht, zullen de waterpeilen naar verwachting verder dalen, vooral in gebieden waar geen aanvoer van zoet water mogelijk is.

Actuele informatie over de droogte en eventuele maatregelen is te vinden op deze pagina.

De aanhoudende droogte en daarbij hoge temperaturen zorgen ervoor dat het waterpeil in de sloten zakt. In veel gebieden in Zeeland zijn de waterpeilen onder het zogenoemde streefpeil gezakt. In deze gebieden mag daarom geen water meer uit sloten onttrokken worden, ook niet wanneer iemand in het bezit is van een vergunning. Prioriteit heeft het gevuld houden van het watersysteem om onomkeerbare schade aan bodem, plant en dier waar mogelijk te voorkomen of te beperken. 

Het is droog en warm, en tegelijk werken we op meerdere plekken aan onze gemalen. Dat vraagt extra aandacht om het waterpeil goed te blijven regelen. 

Onderhoud met aangepaste inzet 

Tijdens het onderhoud zetten we het werk zo in dat het watersysteem blijft functioneren. In Walcheren draait het gemaal bijvoorbeeld tijdelijk anders dan normaal. In Zuid-Beveland werken we bij gemaal Waarde met aanvullende voorzieningen, zodat we het waterpeil goed kunnen blijven sturen. 

Extra maatregelen achter de schermen 

Om niets aan het toeval over te laten, zetten we extra maatregelen in. We houden tijdelijke pompinstallaties achter de hand en zorgen dat we snel extra materieel kunnen inzetten als dat nodig is. 

Droogte is in Zeeland inmiddels een terugkerend onderdeel van ons werk. Door grilligere neerslag en langere droge periodes kijken we steeds bewuster naar hoe we met zoet water omgaan. In een provincie die voor zoet water grotendeels afhankelijk is van wat er uit de lucht valt, merken we dat extra sterk.

In deze video geeft bestuurder Wim Van Gorsel uitleg over droogte en wat dat betekent voor Zeeland. Ook vertelt hij waarom het belangrijk is om in de winter water langer vast te houden op een hoger peil. Wat we in natte perioden doen, kan later in het jaar verschil maken.

Bekijk de video voor zijn toelichting.

De waterpeilen laten op veel plekken een daling zien door de aanhoudende droogte. In delen van het gebied staan de peilen nog boven het zomerpeil. De buien van afgelopen weekend hebben op meerdere locaties geholpen om de streefpeilen te benaderen. We blijven de situatie nauwlettend volgen, houden waar mogelijk water vast en sturen bij als dat nodig is. Daarbij bufferen we extra water om voorbereid te zijn op de verwachte warme en droge periode. In veel gebieden is het niet mogelijk om water aan te voeren voor verversing. Door verdamping verwachten we dat de peilen verder zullen dalen.

De aanhoudende warmte en droogte is terug te zien in het watersysteem: de waterpeilen in sloten en kanalen zakken.  

Water vasthouden waar dat kan 

Om te voorkomen dat het water te snel wegloopt, sturen we actief bij. Dat doen we bijvoorbeeld door stuwen (kleine waterwerken waarmee we het waterpeil regelen) hoger te zetten.  

Regen helpt, maar niet meteen 

De afgelopen dagen hadden we regen en ook voor de komende periode wordt regen verwacht. Dat is goed nieuws, maar het effect is onzeker. Na een droge periode neemt de bodem veel water eerst zelf op en verdampt water sneller bij warm weer. Daardoor herstellen waterpeilen niet meteen, ook niet na een flinke bui.  

Daarom blijven we actief sturen op het waterpeil, ook als er regen valt. We houden water vast waar dat kan en volgen de situatie nauwlettend. 

Meer weten? 

Kijk op onze pagina over droogte en waterbeheer. 

Na een periode van droogte zijn er de afgelopen twee weken lokaal flinke buien gevallen! Dit is voor de natuur en landbouw een fijne verfrissing en is ook zeker een welkome aanvulling voor het watersysteem. We houden dit water zo veel mogelijk vast in onze sloten, vijvers en kreken. Hierdoor zijn na een periode van droogte de lokale omstandigheden weer wat gunstiger. Door de lage temperatuur van afgelopen weken was er weinig verdamping en kon de regen goed opgenomen worden door de grond. In het oosten van Zeeland is de meeste neerslag gevallen, aan de kust in West-Zeeuws-Vlaanderen het minst.

Droogte heeft niet overal dezelfde gevolgen. In Zeeland bestaat de ondergrond voor een groot deel uit klei, maar we hebben ook een aantal veengebieden. Veen is gevoeliger voor inklinking. Dat betekent dat de bodem inklinken als het waterpeil te laag wordt. Dit kan onomkeerbare schade veroorzaken aan bodem, plant en dier. Om die schade te beperken hebben we in ons waterbeheer bijzondere aandacht voor veengebieden in Zeeland.   

Zeeuwse veengebieden 

Binnen Zeeland gaat het onder andere om gebieden zoals Yerseke- en Kapelse Moer, De Hengstdijkse Putting en het Ganzengebied bij Goes. In deze gebieden houden we het waterpeil extra scherp in de gaten. 

Voorzorgsmaatregelen 

Voor sommige  veengebieden hebben we voorzorgsmaatregelen getroffen voor situaties waarin het waterpeil te laag dreigt te worden. Er staat een pomp gereed om water het gebied in te pompen zodra het peil uitzakt onder het streefpeil. Dat maakt het mogelijk om snel te schakelen en verdere schade te beperken. 

Deze aanpak is niet alleen belangrijk voor het watersysteem, maar ook voor natuur en terreinbeheerders. Daarom stemmen we in veengebieden waar nodig af met betrokken organisaties. 

Infographic verschillen in grondtypen 

Deze infographic laat duidelijk het verschil zien tussen klei, zand en veen en waarom dat bij droogte zo’n groot verschil maakt.

Dit voorjaar is natter gestart dan vorig jaar. Vanaf januari is het gemiddelde neerslagoverschot in Zeeland zo’n 70 mm. Maar vanwege het grote neerslagtekort van 2025 hebben we nog steeds te maken met droge omstandigheden. Daarom sturen we in ons watersysteem op het hogere zomerpeil in sloten, kreken en vijvers. Hierbij zien we een dalende trend in de droogtegevoelige gebieden (zandgronden zoals de afwateringsgebieden Nol Zeven (Biervliet) en Borsele).  

Ook neemt de waterbehoefte toe doordat agrariërs hun gezaaide gewassen willen beregenen. In de enkele Zeeuwse gebieden waar we water uit het Volkerak Zoommeer kunnen aanvoeren, doen we dat volop. Dit zijn Tholen en Sint Philipsland en de Reigerbergsche polder bij Rilland.  

We kijken per locatie naar de meteorologische verwachtingen en de huidige hydrologische omstandigheden. Zo proberen we waar we kunnen negatieve effecten van droogte te minimaliseren voor het aankomende zomer (droogte)seizoen. 

Het jaar 2025 was in Zeeland een recordjaar als het gaat om droogte en eindigde met een flink neerslagtekort. In de eerste maanden van 2026 is een normale hoeveelheid neerslag gevallen. Toch was het noodzakelijk om continue te sturen op het extra vasthouden van water in sloten om zo het uitgangspunt voor 2026 zo gunstig mogelijk te maken. 

Neerslag begin 2026 onvoldoende om tekort in te lopen 

Hoewel er dit jaar tot nu toe een normale hoeveelheid regen is gevallen, is dat niet genoeg geweest om het tekort van vorig jaar te compenseren. Dieper onder de grond is nog merkbaar dat het vorig jaar weinig heeft geregend. Zo heeft de drainage deze winter  weinig water afgevoerd naar de sloten. Dit geeft aan dat het watersysteem in de bodem nog niet volledig is aangevuld. 

Water vasthouden 

Om zoveel mogelijk water vast te houden, is er binnen de bandbreedte van het peilbesluit, gestuurd op hogere waterpeilen in de sloot.  Normaal gesproken worden de waterpeilen in september of oktober verlaagd naar winterpeil. Dit jaar is er in veel gebieden voor gekozen om de zomerpeilen te blijven voeren. Zo blijft meer water in het gebied en kan neerslag beter in de bodem trekken. 

Omdat neerslag lange tijd uitbleef, zijn veel gebieden pas in januari aangevuld. Daarna is per gebied bekeken of het waterpeil aangepast moest worden om wateroverlast te voorkomen. Waar nodig zijn peilen tijdelijk verlaagd naar een tussenpeil of winterpeil. 

Huidige situatie: zomerpeil en extra buffering 

Op dit moment voert het waterschap in het merendeel van de peilgebieden zomerpeil. In gebieden waar sprake is van verdroging wordt water boven het zomerpeil vastgehouden. Zo bouwt het waterschap waar mogelijk een buffer op voor het komende groeiseizoen. 

Blijven informeren tijdens het droogteseizoen 

Tijdens het droogteseizoen blijft waterschap Scheldestromen via dit blog informeren over de actuele situatie. Ook lichten we toe welke maatregelen nodig zijn om water zo goed mogelijk vast te houden en hoe we inspelen op veranderende omstandigheden.